Máy bơm lên nước có bọt khí: Kiểm tra từ đâu?

Nước sau máy bơm có bọt, dòng nước lúc mạnh lúc yếu hoặc phát ra tiếng lục bục thường liên quan đến không khí đi vào đường hút. Tuy nhiên, hiện tượng này có nhiều nguyên nhân: mối nối không kín, mực nước nguồn quá thấp, đầu hút tạo xoáy, van một chiều giữ nước kém hoặc bơm chưa được mồi đầy.

Vì vậy, không nên kết luận máy bơm hỏng ngay. Hãy kiểm tra theo thứ tự từ những vị trí dễ quan sát ở bên ngoài đến các bộ phận bên trong. Trước khi chạm vào đường ống, đầu nối hoặc thân bơm, cần ngắt nguồn điện và bảo đảm tay, nền nhà khô ráo.

Máy bơm lên nước có bọt khí là hiện tượng gì?

Bọt khí có thể xuất hiện trong thời gian ngắn khi máy bơm mới khởi động, vừa được mồi lại hoặc đường ống vừa tháo lắp. Lượng không khí còn trong ống sẽ được đẩy ra cùng dòng nước rồi giảm dần.

Cần kiểm tra kỹ hơn nếu bọt xuất hiện liên tục và đi kèm một hoặc nhiều biểu hiện sau:

• Dòng nước phun ra không đều, có lúc bị ngắt quãng.
• Trong ống hoặc thân bơm có tiếng lục bục, rít hoặc tiếng hút gió.
• Lưu lượng nước yếu hơn bình thường.
• Bơm lên nước chậm hoặc phải mồi lại nhiều lần.
• Sau khi dừng, nước trong đường hút tụt xuống.
• Máy chạy kéo dài nhưng áp lực nước không ổn định.

Những dấu hiệu trên cho thấy máy bơm có thể đang hút lẫn không khí, nhưng chưa đủ để xác định lỗi nằm ở động cơ hay buồng bơm.

Trình tự kiểm tra máy bơm hút lẫn không khí

1. Quan sát nguồn nước và đầu ra

Trước tiên, hãy kiểm tra bể chứa, giếng hoặc nguồn cấp có còn đủ nước hay không. Đồng thời quan sát đầu vòi để xác định bọt chỉ xuất hiện lúc khởi động hay kéo dài trong suốt thời gian bơm chạy.

Nếu nhiều vòi cùng có bọt và dòng nước chập chờn, nguyên nhân có thể nằm ở đường hút hoặc điều kiện cấp nước. Nếu chỉ một vòi có hiện tượng bất thường, nên kiểm tra riêng vòi, dây cấp và thiết bị tạo bọt tại đầu vòi trước khi can thiệp vào máy bơm.

Nguồn nước đang bị khuấy, có dòng nước hồi mạnh hoặc bản thân nước đã lẫn nhiều không khí cũng có thể làm xuất hiện bọt. Vì thế, cần phân biệt bọt có sẵn trong nguồn với không khí bị hút vào đường ống.

2. Kiểm tra toàn bộ đường ống hút dễ quan sát

Đi dọc đường ống từ máy bơm về phía nguồn nước và tìm các vị trí có nguy cơ hở:

• Ống nứt, thủng hoặc lão hóa.
• Ống mềm bị gập, bẹp hoặc co lại khi bơm chạy.
• Đoạn ống bị võng, rung mạnh hoặc chịu lực kéo tại đầu nối.
• Ren nối bị lệch, lỏng hoặc có dấu hiệu bong vật liệu làm kín.
• Khớp nối, rắc co và vị trí chuyển cỡ ống không chắc chắn.

Đường hút hoạt động trong điều kiện áp suất thấp nên khe hở có thể hút không khí vào mà không làm nước rò rõ ra ngoài. Vì vậy, không thấy vũng nước không có nghĩa là đường ống đang kín.

Nếu bơm đồng thời không tạo được dòng nước, nên đối chiếu thêm quy trình xử lý máy bơm không lên nước để phân biệt lỗi lọt khí với tắc đường ống hoặc mất nguồn cấp.

3. Kiểm tra từng mối nối trên đường hút

Tập trung vào rắc co trước cửa hút, đầu ren, co nối, van khóa và vị trí tiếp giáp giữa ống với máy bơm. Đây là những điểm dễ bị mất độ kín sau khi tháo lắp, rung động hoặc sử dụng lâu ngày.

Sau khi ngắt điện, có thể thực hiện các bước sau:

• Giữ chắc đường ống và kiểm tra mối nối có bị xoay, lung lay hay không.
• Quan sát gioăng cao su có lệch, chai cứng, nứt hoặc thiếu hay không.
• Kiểm tra ren và lớp làm kín có được lắp đúng vị trí không.
• Siết lại vừa đủ theo cấu tạo của đầu nối, tránh dùng lực quá mạnh làm nứt phụ kiện nhựa hoặc biến dạng gioăng.
• Lau khô khu vực mối nối rồi theo dõi lại sau khi vận hành.

Không tháo rắc co, mở nút mồi hoặc đưa tay gần bộ phận quay khi máy đang hoạt động. Nếu mối nối nằm ở vị trí ẩm ướt hoặc gần dây điện, nên dừng kiểm tra và gọi thợ có chuyên môn.

4. Kiểm tra mực nước so với đầu hút

Đầu hút phải được ngập trong nước khi máy vận hành. Khi mực nước xuống thấp, đầu hút có thể hút cả nước và không khí, làm dòng nước xuất hiện bọt và áp lực thay đổi.

Cần quan sát mực nước trong lúc bơm chạy, không chỉ khi bơm đang dừng. Có trường hợp bể vẫn còn nước nhưng tốc độ cấp bù chậm hơn tốc độ hút, khiến mực nước quanh đầu hút hạ dần.

Ngoài ra, đầu hút đặt quá gần mặt nước có thể tạo xoáy và kéo không khí vào ống. Nếu bọt tăng rõ khi mực nước giảm, cần điều chỉnh độ sâu của đầu hút hoặc khắc phục tình trạng nguồn cấp không đủ.

5. Kiểm tra đầu hút, lưới lọc và van một chiều

Đầu hút cần được lắp ổn định, không nổi lên mặt nước và không bị bùn, rác hoặc cặn che kín. Lưới lọc bị tắc làm lực cản tăng, khiến bơm hút yếu và làm các khe hở trên đường ống dễ bộc lộ hơn.

Van một chiều hoặc rọ hút có nhiệm vụ giữ nước trong đường hút khi máy dừng. Nếu van đóng không kín, nước có thể tụt về nguồn, để lại không khí trong ống. Lần khởi động tiếp theo, bơm phải đẩy lượng không khí này ra nên nước có bọt, lên chậm hoặc không lên.

Khi nhận thấy nước trong buồng bơm thường xuyên bị tụt sau khi tắt máy, có thể tham khảo cách nhận biết máy bơm bị mất mồi trước khi tháo máy.

6. Kiểm tra tình trạng mồi nước

Máy bơm cần được mồi đúng theo cấu tạo và hướng dẫn sử dụng của thiết bị. Nếu buồng bơm hoặc đường hút chưa đầy nước, không khí còn lại sẽ làm khả năng hút giảm và gây bọt ở đầu ra.

Chỉ mở nút mồi khi đã ngắt nguồn điện. Sau khi bổ sung nước, cần đóng kín nút mồi và kiểm tra gioăng. Chính nút mồi lỏng hoặc gioăng không kín cũng có thể trở thành vị trí lọt khí.

Nếu phải mồi lại thường xuyên, không nên chỉ tiếp tục châm nước. Cần tìm nguyên nhân làm nước tụt như van một chiều không kín, đường ống nứt hoặc mối nối bị hở.

Cách xác định nguyên nhân qua biểu hiện thực tế

Nếu máy chạy kéo dài do không đạt được áp lực ngắt, hướng dẫn về tình trạng máy bơm chạy liên tục không ngắt sẽ giúp kiểm tra thêm công tắc áp lực và hệ thống sử dụng nước.

Khi nào mới nên kiểm tra bên trong máy bơm?

Chỉ nên chuyển sang kiểm tra thân bơm sau khi đã xác nhận:

• Nguồn nước đủ và đầu hút luôn ngập.
• Đường ống hút không nứt, gập hoặc bị tắc.
• Các mối nối, nút mồi và gioăng đã kín.
• Van một chiều giữ được nước.
• Buồng bơm đã được mồi đúng cách.

Khi các điều kiện bên ngoài đều phù hợp nhưng nước vẫn có bọt, áp lực yếu hoặc máy phát tiếng bất thường, nguyên nhân có thể liên quan đến gioăng làm kín, phớt, cánh bơm, buồng bơm hoặc một vị trí hở bên trong. Việc tháo thân bơm cần đúng dụng cụ và cấu tạo thiết bị; lắp sai gioăng hoặc siết lệch có thể làm tình trạng rò khí nặng hơn.

Cần ngừng sử dụng và gọi thợ nếu máy có mùi khét, nóng bất thường, rung mạnh, phát tiếng va đập hoặc có dấu hiệu rò điện. Đây không còn là hiện tượng chỉ nên xử lý bằng cách mồi thêm nước.

Cách hạn chế đường hút máy bơm bị lọt khí

• Hạn chế lắp quá nhiều co nối, rắc co và điểm chuyển cỡ trên đường hút.
• Đỡ đường ống chắc chắn để trọng lượng ống không kéo lệch cửa hút.
• Dùng gioăng và phương pháp làm kín phù hợp với từng kiểu đầu nối.
• Giữ đầu hút ngập ổn định, tránh vị trí dễ tạo xoáy hoặc hút cặn.
• Vệ sinh lưới lọc theo tình trạng thực tế của nguồn nước.
• Kiểm tra van một chiều khi máy thường xuyên mất mồi.
• Không để bơm chạy khan khi nguồn nước cạn hoặc đầu hút nổi khỏi mặt nước.
• Theo dõi tiếng máy và độ ổn định của dòng nước để phát hiện thay đổi sớm.

Khi nào cần gọi thợ sửa máy bơm tại Đà Nẵng?

Hộ gia đình, căn hộ, cửa hàng hoặc công trình nên liên hệ dịch vụ sửa máy bơm Đà Nẵng khi không thể tiếp cận đầu hút, đường ống đi âm, mối nối nằm trong khu vực ẩm ướt hoặc máy có dấu hiệu liên quan đến điện. Thợ cần kiểm tra đồng thời độ kín đường hút, điều kiện cấp nước và hoạt động của máy trước khi đề xuất sửa chữa hoặc thay bộ phận.

Nếu vị trí ẩm quanh máy chưa rõ do nước ngưng, rò đường ống hay thấm từ kết cấu, nên kiểm tra nguồn rò trước khi thực hiện chống thấm Đà Nẵng. Việc xác định đúng nguồn nước giúp tránh xử lý bề mặt trong khi sự cố đường ống vẫn còn.

Khi yêu cầu dịch vụ sửa điện nước Đà Nẵng, nên mô tả rõ bọt xuất hiện liên tục hay chỉ lúc khởi động, máy có bị mất mồi không, mực nước nguồn thay đổi thế nào và đã kiểm tra những vị trí nào. Các thông tin này giúp khoanh vùng sự cố nhanh hơn mà không vội kết luận máy bơm đã hỏng.